Trump’ın İran’a olası saldırma motivasyonlarından en önemlisi: Zengezur Koridoro
Trump’ın İran’a olası
saldırma motivasyonlarından en önemlisi: Zengezur Koridoro
Amerika "Trump Uluslararası Barış ve Refah Rotası"
veya Zengezur Koridoru ile Rusya ve İran tam anlamıyla (enerji ve ikmal
açısından) kıskaç altına alınmaya çalışılıyor. Bu günlerde Trump'ın yardımcısı Vance,
Azerbaycan’a gidip yeni anlaşmalar imzaladı.Ordana da Ermenistan’a uğradı.
Buralara boş gitmedi tabi; yüksek teknolojili bir işlemciye
sahip NVIDIA çipli süper bilgisayarlar, yapay
zeka sistemleri tedariki, nükleer enerji alanında iş birliği ve Ermenistan'a
insansız hava araçları ve "hava savunma sistemleri" tedariki gibi bir
çok alanda “hediye” denilecek anlaşma içeren dosyalarını da beraberinde
götürdü.
Azerbaycan’a ayrıca 175 milyon dolar da para akıttı. Bu para
Zengezur Koridoru yatırımları için kullanılacaktı. Hepimizin bildiği gibi Trump’ın
amacı İran ve Rusya’yı kıskaca almak..
Bu koridorun mantığında Orta Asya ve Hazar enerji kaynakları
ile ticareti İran topraklarına uğramadan doğrudan Türkiye üzerinden Avrupa’ya akması
var;yani bir bakıma İran'ın "geçiş kapısı" olma kozu yok olmuş
oluyor.
Bu nedenle İran, Zengezur Koridoru’nu başından beri bir "ulusal güvenlik tehdidi"
olarak görüyor. Zaten daha ilk günde İran bu projeyi "Hazar kıyısına Amerikan
hançeri saplanması" olarak
ifade etmiş, tepkisini “bölgeyi Trump’ın paralı askerlerine mezarlık
yapacakları" şeklinde tehdite bile dönüştürmüştü. Bu can havliyle ağızlardan
çıkan sözlerdi. Zira İran için Zengezur, sadece bir yol değil; Ermenistan
üzerinden dünyaya açılan tek nefes borusunun kesilmesi demektir.
Amerika bölgede us
ve İran vesayetini kırmak için çabalarken proje için en büyük tehdit olarak
İran’ı görüyor. Zira bölgede bypass edilmek istenen bir diğer ülke Rusya şimdilik
meseleyi kendi deyimleriyle “soğuk kanlılıkla” takip etmekle yetiniyor. Hatta o
kadar soğuk kanlılakla ki Kremlin sözcüsü “Ermenistan ve Azerbaycan'ın
kendi dış politikalarına sahip egemen devletler olduğunu belirtip Rusya'nın
"her alanda her iki ülkeyle de derin bağlar kurmayı" amaçladığını söylüyor.
İşte Trump’ın İran’a saldırma
motivasyonlarından biri ve en önemlisi de bu mesele; ne Uranyum’un ne de füzelerin
Trump için çok da bir anlamı yok.
Tabi daha önceki
yazımda İran ve halkını Şah döneminde
olduğu gibi Amerika ve Batı’ya bağımlı hale getirmek temel amaç ama nihai hedef
de yukarıda belirttiğim mesele.
İran’ın son aylarda vekalet
grupları veya siber saldırılar yoluyla her yönüyle savunmasız olan bu projenin uygulanmasını zora sokmaya
çalışmasını veya gayretini göz önüne bulunduracak olursak mesele daha anlamlı
hale gelir.
Projeye Türkiye
açısından bakacak olursak;Orta Asya gazının İran’a muhtaç kalmadan Türkiye
üzerinden Avrupa’ya akacak olmasına bakacak olursak Türkiye enerji dağıtım üssü
olma yolunda ciddi bir adım atmış olacak. Hatta fiber optik kablolar vasıtasıyla
da dijital ekonominin de geçiş noktası olacak.
Bunlarla
da kalmayacak, Türk Dünyası ile “fiziki buluşma” gerçekleşecek, kesintisiz ve
dikensiz yollarla gerçekleşen bu buluşma yakın zamanda ciddi oluşumları da
beraberinde getirecek. Şimdiye kadar bunun olmayışının sebebi; bu koridorun
bulunduğu coğrafya Ermenistan’ verilmiş olması ve böylelikle Türkiye’nin Azerbaycan ve
Orta Asya ile olan kara bağlantısı kesintiye uğratılmış olmasıydı. Zaten uzun yıllar
boyunca Avrupa ve Rusya’nın Karabağ meselesinde Ermenistan’dan yana tavır
almalarının altında bu jeopolitik neden yatmaktaydı.
İşte bu durum zor
durumda olmasına rağmen İran’ın Türkiye’ye
yakınlaşmasını engelliyor gibime geliyor. Belki de İran’ın,
Amerikalılarla İranlılar arasında Umman’da yapılan görüşmelerin İstanbul’da
yapılmasına karşı çıkmasının sebeplerinden biri de budur;ama bizim ne böyle bir
fırsatı kaçırmamız söz konusu olabilir ne de İran gibi yayılmacı emelleri olan
bir devletin pervasızca yayılma alanlarını genişletmesine izin vermemiz..
Sonuç olarak; İran’a
yönelik olası bir saldırı ve şimdiye kadar İsrail aracılığıyla İrn’ın baskı
altına alınması sadece Uranyum, balistik füzeler ya da rejim değiştirmek için
değil, “Hazar’dan Akdeniz’e ticaret yolu”nun güvenliğini sağlamak için atılan adımlardır.
Zaten rejimi devirmek Trump için tek seçenek değil;bir seçenek daha var: Masaya
oturmaları ve kendilerine verilen “kırıntılara” razı olmaları..
Yorumlar
Yorum Gönder